ترک
کشور  ایران
استان آذربایجان شرقی
شهرستان میانه
بخش کندوان
مردم
جمعیت ۲۴۰۶ نفر (۱۳۹۰)
شناسهٔ ملی خودرو ۲۵ ایران
ترک بر ایران واقع شده‌است
ترک
روی نقشه ایران


تَرک یکی از شهرهای استان آذربایجان شرقی در شمال غرب ایران است. این شهر مرکز دهستان کندوان و بخش کندوان شهرستان میانه می‌باشد. شهر ترک در میان جاده نیر به میانه واقع شده است. این شهر در ۲۶ کیلومتری شمال شرقی شهر میانه (مرکز شهرستان)، در دشتی در جنوب قسمت میانی بخش کندوان واقع است و حدود ۵۲۵، ۱ متر ارتفاع دارد. دامنه‌های جنوبی رشته کوه بزقوش بر آن مشرف است. ترک در منطقة آب و هوایی سرد و خشک قرار دارد. میانگین بیشترین دمای آن در تابستانها °۳۵، میانگین کمترین آن در زمستانها °۱۸-، و میانگین بارش سالانة آن حدود ۲۵۰ میلی‌متر است. آب شهر از رود و چشمه و قنات تأمین می‌گردد. از مراتع غنی و فراوان پیرامون شهر برای دامداری استفاده می‌شود. وجود رود و اراضی حاصلخیز و مراتع پیرامون را در پیدایش آبادی ترک و سکونت در آن مؤثر دانسته‌اند.

این منطقه به دلیل قرار گرفتن در جنوب دامنه‌های رشته‌کوه‌های بزقوش حاصل‌خیز بوده و باغات سیب این منطقه بسیار معروف است.زبان مردم آن ترکی آذربایجانی است.

نام

واژه ترک در زبان‌های مختلف معانی متفاوتی دارد ولی معلوم نیست چرا این مکان به این نام خوانده شده است.

  • در زبان ترکی: محمود کاشغری در دیوان لغات الترک ترک را نام شهری در دیار ترک و نیز به معنی زود و با شتاب ترجمه کرده است.
  • در زبان فارسی: فرهنگ رشیدی، صفحه ۴۲۲ ترک را کلاه خود - سوزه کلاه و خیمه و مانند آن - و قصبه‌ای در آذربایجان معنی کرده است.
  • در زبان فارسی: فرهنگ ناظم‌الاطبا، جلد ۲، صفحه ۸۵۵ ترک را اسم فارسی دانسته و معنی کرده است: کلاه خود و مغفر که در روز جنگ بر سر نهند و میان بند عمامه؛ و بخش و سوز کلاه و خیمه و مانند آن همچون کلاه سه ترک و چهار ترک؛ و آن جای از پشت ستور سواری که در خلف سوار واقع شود و آنچه سوار در خلف خود از بار و اسباب سفری می‌بندد؛ و اسم خاص قصبه‌ای از مضافات آذربایجان.
  • در زبان عربی: مصدر (عربی: تّرک‎) معنای گذاشتگی و هلیدن و وانهادن - گریختگی و فرار - قطع علاقه - عزلت و اعتزال - غفلت و اهمال - خطا و سهو را می‌رساند.

تاریخچه

قدیمی‌ترین سندی که در آن نام ترک آمده است کتاب محمود کاشغری به نام دیوان لغات الترک نوشته شده به سال ۴۶۶ هجری قمری معادل ۴۵۶ هجری شمسی می‌باشد که در آن از تَرک به عنوان شهری از سرزمین تُرک یاد شده است.

از آثار باستانی باقی مانده در ترک می‌توان از بنای تاریخی مسجد سنگی ترک و قبرستان سادات نام برد.

زلزله مورخ دوم فروردین ۱۲۵۸ هجری شمسی که در ساعت ۳ و ۴۲ دقیقه بامداد با قدرت تخمینی ۶٫۷ در مقیاس بزرگی ریشتر به مرکز دامنه جنوبی رشته کوه بزقوش رخ داد باعث وارد شدن آسیب سنگین به ترک گردید. ویرانی خانه‌ها در اثر این زلزله و رانش زمین موجب شد حدود ۵۰۰ نفر از اهالی ترک جان خود را از دست بدهند. ضمناً دو مناره مسجد سنگی ترک و گنبد آجری و بخش فوقانی دیوار آن تخریب گردید.

مشاهیر

  • حبیب ساهر شاعر، داستان‌نویس و مترجم ایرانی
  • سید واسع کاظمی ترکی، از شاگردان برجسته و اعضای جلسه استفتای آخوند خراسانی و پیش نماز مسجد سنگی ترک
  • آیت الله حاج شیخ محمد باقر ملکی ترکی (میانَجی)
  • حاج علی دواچی
  • دکتر محمود ترکیان، استاد انستیتو مینرالوژی و پترولوژی دانشگاه هامبورگ، کاشف ماده معدنی ترکیانیت (TARKIANITE) با فرمول شیمیایی Cu,Fe)(Re,Mo)4S8)

نشان درگاه درگاه آذربایجان