Iranian Americans
آمریکایی های ایرانی تبار
کل جمعیت
۴۷۰٬۳۴۱ (۲۰۱۱ سازمان بررسی جامعه آمریکا)
از پانصدهزار تا بیش از یک میلیون (براورد)
مناطق با جمعیت قابل توجه
کالیفرنیا، ایالت نیویورک، نیوجرسی، تگزاس، نوادا، ماساچوست، فلوریدا، میشیگان، مریلند، ویرجینیا، واشینگتن، دی.سی.، ایلینوی
زبان‌ها
انگلیسی آمریکایی، فارسی زبان ترکی آذربایجانی، زبان ارمنی، زبان‌های کردی و دیگر (زبان‌های رایج در ایران)
دین
مسلمان: ٪۳۱، خداناباوری/واقع‌گرایی فلسفی/انسان‌گرایی مذهبی: ٪۱۱، ندانم‌گرایی: ٪۸، بهائیت: ٪۷، یهودی: ٪۵، پروتستانتیسم: ٪۵، کلیسای کاتولیک: ٪۲، مزدیسنا: ٪۲، ٪۱۵: دیگر مذاهب، نامشخص: ٪۱۵

ایرانیان مقیم آمریکا یکی از گروه‌های مهاجر ایالات متحده آمریکا هستند.

جمعیت

آمار رسمی جمعیت ایرانیان آمریکا در همه پرسی سال ۲۰۰۰ میلادی بیش از ۳۷۰ هزار نفر بود. این تعداد شامل افرادی است که داوطلبانه خود را «ایرانی» (یا ایرانی‌تبار) معرفی کردند. اما در سر شماری رسمی سال ۲۰۱۰ آمریکا این رقم به ۲۸۹٬۴۶۵ نفر کاهش پیدا کرد.

اما گفته می‌شود دفتر حافظ منافع ایران در آمریکا در واشینگتن، دی.سی. مدعی است که ۹۰۰٬۰۰۰ پرونده گذرنامه ایرانی از ایرانیان آمریکا در اختیار دارد. شورای ملی ایرانیان آمریکا معتقد است که جمعیت ایرانی‌آمریکایی‌ها بیش از یک میلیون نفر است.

برخی گزارش‌ها جمعیت ایرانیان در جنوب کالیفرنیا را به تنهایی تا نیم میلیون نفر گزارش کرده‌اند. یک مطالعه غیر رسمی در مؤسسه فناوری ماساچوست نیز این تعداد را در جنوب کالیفرنیا ۶۰۰٬۰۰۰ نفر ذکر کرده‌است. در حالیکه آمارهای رسمی، تعداد ایرانیان در کل ایالت کالیفرنیا را کمتر از ۱۶۰ هزار نفر عنوان کرده‌است.

صحت هیچ یک این تخمین‌ها بطور رسمی و اصولی تایید نشده‌اند.

پیشینه

ایرانیان سال‌های زیادی است که در جامعه آمریکا حضور دارند. بطوریکه نخستین ایرانی که رسماً تابعیت ایالات متحده آمریکا را پذیرفت میرزا محمد علی حاج سیاح (معروف به حاجی سیاح) بود که در جنبش مشروطه ایران نیز شرکت داشت.

مهاجرت اقلیت‌های مذهبی

براساس "برنامه لوتنبرگ برای ایرانی‌ها" که در سال ۱۹۹۰ در کنگره ایالات متحده آمریکا تصویب شد، اتریش به عنوان مسیری برای عبور مردم یهودی، مسیحی و بهایی ایران به آمریکا عمل می‌کند.

ایرانیان در عرصه سیاست آمریکا

یک سرباز آمریکایی ایرانی-تبار مشغول به خدمت در نیروهای نظامی ایالات متحده آمریکا در عراق

ایرانیان آمریکایی در مقام والایی مثل معاون وزیر در دولت ایالات متحده هم خدمت نموده‌اند. در حال حاضر، ارشدترین سیاست‌مداران ایرانی در آمریکا عبارتند از:

با این حال ایرانیان آمریکا هنوز دارای یک اتحادیه یا انجمن واحد و منسجم در صحنه سیاست در واشینگتن نیستند. بسیاری خلأ حضور ایرانیان، در صحنه سیاسی آمریکا را بخاطر کشمکش‌های داخلی و چنددستگی درونی بین خود ایرانیان دانسته‌اند.

توزیع جغرافیایی

توزیع جمعیتی ایرانیان آمریکا بر حسب درصد جمعیت هر ایالت بر طبق تخمین اداره آمار آمریکا در سال ۲۰۰۳:      بیش از ۰٫۴٪ جمعیت ایالت (کالیفرنیا)      بین ۰٫۲٪ - ۰٫۴٪ جمعیت ایالت (تگزاس، نیویورک)      بین ۰٫۱٪ - ۰٫۲٪ جمعیت ایالت (واشینگتن، ویرجینیا، مریلند)      بین ۰٫۰۶٪ - ۰٫۱٪ جمعیت ایالت (ماساچوست، نیوجرزی، میشیگان، ایلینوی، فلوریدا، جورجیا، اوکلاهوما، کانزاس، اورگن، نوادا، و آریزونا)      کمتر از ۰٫۰۶٪ جمعیت ایالت، اما باز قابل توجه (کلرادو، پنسیلوانیا، و کارولینای شمالی)

اکثر ایرانیان مقیم آمریکا در کالیفرنیا متمرکز شده‌اند. در این میان تهرانجلس دارای شهرت همگانی در میان ایرانیان است. با این حال گروه‌های بسیار بزرگی از ایرانیان آمریکایی نیز در ایالات نیویورک، تگزاس، ویرجینیا، مریلند و در شهرهای سیاتل و آتلانتا قرار دارند و تقریباً هر دانشگاه بزرگ آمریکایی یک باشگاه دانشجویی و یا انجمن ایرانی و یا فارسی زبان دارد.

گاه نیز دیده شده که برخی زیرگروه‌های خاص مذهبی و یا اقوام معینی در برخی شهرها در تعداد بیشتری متمرکز شده‌اند. بطور نمونه، شهر نشویل در تنسی دارای جمعیت بالایی (نزدیک به ۸۰۰۰ نفر) کُرد (و در واقع بیشترین تمرکز جمعیتی کردها در میان شهرهای آمریکا) است. در سال‌های اخیر، مندائیان زیادی در شهر سن آنتونیو در تگزاس اقامت داده شده‌اند.

موفقیت

ایرانیان مقیم آمریکا، تحصیلکرده‌ترین گروه نژادی در کشور آمریکا محسوب می‌شوند.

بر طبق یکی از پژوهش‌های مؤسسه فناوری ماساچوست، این گروه مهاجر ۵۰٪ بالاتر از حد میانگین جامعه در ایالات متحده درآمد کسب می‌کنند و از گروه‌های موفق جامعه آمریکا محسوب می‌گردند. بگفته برخی منابع، سهم ایرانیان در اقتصاد ایالات متحده ۴۰۰ میلیارد دلار است.

بر طبق اداره آمار آمریکا در سرشماری سال ۲۰۰۰، نزدیک به ۲۷٪ ایرانیان آمریکایی دارای مدرک کارشناسی ارشد به بالا بودند که این میزان در میان گروه‌های مهاجر آمریکایی دارای رتبه نخست است. بیش از ۵۶٪ ایرانیان مقیم آمریکا دارای مدرک کارشناسی هستند که در میان ۶۷ گروه مهاجر آمریکا دارای رتبه دوم است. اما از طرفی نیز بر طبق گزارشی دیگر، تعداد دانشجویان ایرانی در مقاطع پیشرفته دانشگاهی در سال‌های اخیر سیر نزولی داشته‌است.

حضور فعال در جامعه

کتابخانه عمومی شهرستان فرزنو بقدری بازدید کننده فارسی زبان دارد که کتابخانه مجهز به مخزن ویژه زبان فارسی می باشد.

به غیر از مشاهیر ایرانیان-آمریکایی همانند سهیلا وحدتی، پی‌یر امیدیار، بیژن پاکزاد، فیروز نادری، لطفی زاده، شهره آغداشلو، آندره آغاسی، علی جوان، کامشاد کوشان، سینا تمدن (Apple computers)، امید کردستانی، رودابه بختیار (CNN)، کریستین امان‌پور، کاترین بل (بازیگر) و انوشه انصاری که شناخته شده همگان در امواج خبری بوده‌اند، بسیاری از ایرانیان آمریکا در سطوح شهری و در محل زندگی خود حضوری بسیار فعال داشته‌اند.

سینما

در زمینه صنعت نمایش و فیلمسازی نیز می‌توان از داریوش خنجی مدیر فیلم‌برداری بسیاری از فیلم‌های موفق سینمای هالیوود، امیر مکری مدیر فیلم‌برداری تبدیل‌شوندگان: نیمه تاریک ماه، فرهاد صفی‌نیا فیلم‌نامه‌نویس و رامین جوادی آهنگساز معروف هالیوود و آهنگساز سریال‌های فرار از زندان، بازی تاج و تخت و باب یاری تهیه‌کننده سینمای هالیوود و مالک چهار شرکت تولید فیلم در کشور آمریکا نام برد.

شهردار هیوستون به افتخار فیلم میراث‌دار: افسانه عمر خیام ساخته کیوان مشایخ اهل هیوستون، ۲۶ ژوئن ۲۰۰۵ را روز میراث‌دار (Keeper Day) نامید.

اهدائیات

بطور نمونه، در سال ۲۰۰۶ در تگزاس، گیتی و علی صابریون مقیم شهر هیوستون ۱۰ میلیون دلار آمریکا به مرکز سرطان ام. دی. اندرسون دانشگاه تگزاس اهدا نمودند

در سال ۲۰۰۴، هوشنگ انصاری و شهلا انصاری با اهدای ۱۵ میلیون دلار، مرکز پژوهش‌های یاخته بنیادی را در دانشگاه کرنل تاسیس نمودند.

در لس آنجلس دانشگاه کالیفرنیای جنوبی نیز در سال ۲۰۰۷ دریافت کننده اهدای ۱۷ میلیون دلاری یک مهندس ایرانی بود

دانشگاه کالیفرنیا، ارواین هدیه‌ای ۳۰ میلیون دلاری از یک مرد ایرانی به نام "معراج" دریافت نمود.

در سانفرانسیسکو، دانشگاه ایالتی سان فرانسیسکو بزرگ‌ترین هدیه خود را از یک زوج دیگر ایرانی بنام ندا و مانی مشعوف به مبلغ ۱۰ میلیون دلار دریافت کرد

بیمارستان Swedish Covenant Hospital در شیکاگو دریافت کننده هدیه ۴ میلیون دلاری از یک ایرانی خیّر دیگر بود.

دانشگاه ایالتی پورتلند حتی به پاس هدیه ۸ میلیون دلاری دکتر فریبرز مسیح، دانشکده مهندسی خود را به نام او تغییر داد.

ایرانیان مشهور مقیم آمریکا

فعالیت‌ها و گروه‌های ایرانیان مقیم آمریکا

از دیگر هنرمندان مقیم این کشور هستند

نگارخانه

جستارهای وابسته